TASIEMIEC UZBROJONY (Taenia solium)

Tasiemiec uzbrojony jest pasożytem kosmopolitycznym występującym na całym świecie w jelicie cienkim człowieka głównie w krajach o niskim stopniu higieny, gdzie krążenie tego płazińca odbywa się w kręgu: człowiek jako główny żywiciel ostateczny i świnia jako główny żywiciel pośredni. Człowiek może też być poronnym (z punktu widzenia możliwości zaniknięcia cyklu życiowego przez tasiemca) żywicielem pośrednim T. solium. Fakt ten stanowi poważny problem lekarski.

Ogólnie T. solium jest tasiemcem znacznie rzadziej występującym niż T. saginatus. W latach czterdziestych bieżącego stulecia obliczono, że jest on piętnastokrotnie rzadszym pasożytem niż tasiemiec nieuzbrojony, notowany wówczas u blisko 40 milionów osób. Obecnie proporcje te zmieniły się. Odsetek ludzi zarażonych T. solium maleje, szczególnie w krajach o zaawansowanym rozwoju, zaś inwazja T. saginatus wzrasta. Dzieje się tak mimo szerszej swoistości tasiemca uzbrojonego, który może pasożytować w postaci dojrzałej także u niektórych małp — jak gibon, pawian, a nawet u chomika złocistego, zaś w postaci larwalnej u wielu gatunków małp szerokonosych i wąskonosych, u dzika i świni rzecznej, niedźwiedzia biunatnego, psa, lisa, tchórza, ostronosa, kota, królika, zająca, szczura i myszy.

Trzeba jednak podkreślić, że prawidłowe określenie gatunku pasożyta na podstawie morfologii wągra może napotykać na trudności, szczególnie u żywiciela pośredniego, u którego dochodzi do deformacji larwy. Taki przypadek dotyczy np. sadowiącego się u podstawy mózgu człowieka, rozpływnego, cienkościennego, pozbawionego skoleksa i rozgałęzionego wągra zwanego „cysticercus racemosus”.
Może to być zarówno wągier T. solium, jak i innych gatunków z rodzaju Taenia, np.  T. multiceps.

Częstość występowania tasiemca uzbrojonego była znacząca w ubiegłym stuleciu na terenie Europy. W 1860 roku stwierdzono w Niemczech wągrzycę mózgu u 2% badanych zwłok. Wkrótce po poprawie warunków sanitarnych i wprowadzeniu obowiązkowego badania mięsa na obecność wągrów inwazje tasiemców uzbrojonych stały się rzadkością na terenie Europy zachodniej i centralnej.

Tasiemczyca stanowi jednak nadal poważny problem medyczny w wielu krajach, w których występuje endemicznie: Meksyk, Nikaragua, Honduras, Ekwador, Peru, Boliwia, Chile, Indie, Tajlandia, Taiwan, Korea, Gwinea. W 1960 r. wykazano w Meksyku, że 2% zgonów spowodowanych było wągrzycą mózgu. W Polsce duże zasługi w badaniach nad tasiemczycami wywoływanymi przez T. solium i Taeniarhynchus saginatus położył ośrodek poznański pod kierunkiem Pawłowskiego. Z jego opracowań pochodzi wiele przytoczonych powyżej danych.

BUDOWA I ROZWÓJ

T. solium jest tasiemcem nieco mniejszym od T. saginatus. Cała strobila osiąga 2-8 m, najczęściej ok. 4 m długości, 5-6 mm szerokości i składa się najczęściej z 800-1000 członów. Skoleks niemal kulisty, zaopatrzony jest w 4 przyssawki i wysuwalny ryjek uzbrojony w podwójny wieniec 22-32 haków o różnej długości. Haki pierwszego wieńca mają 160180 um długości, zaś drugiego 110-140 um długości.

Człony hermafrodytyczne są nieco mniejsze, zawierają niemal o połowę mniej pęcherzyków jądrowych (150-200), a jajnik: jest trójpłatowy. Człony maciczne również mniejsze zawierają mniej (po 30 tys. do 50 tys.) jaj, odrywają się od reszty strobili po kilka, najczęściej 5-6, a pozbawione zdolności do samodzielnego poruszania się biernie wydostają się z odchodami na zewnątrz. Zewnętrzna osłonka embrionalna jaja inwazyjnego, która także łatwo odpada, pozbawiona jest nitkowatych filamentów.
Onkosfera wraz z bezpośrednio otaczającą ją bliższą osłonką embrionalną. wykazuje negatywną reakcję przy barwieniu metodą Ziehl-Niełsena. Większość jaj nie wydostaje się zwykle z macicy w środowisku zewnętrznym, stanowiąc źródło jednoczesnego zarażenia żywiciela pośredniego dużą liczbą jaj inwazyjnych, co prowadzi do intensywnej wągrzycy. Z onkosfery przebijającej się czynnie z jelita do krwiobiegu powstaje u świni w ciągu 3-4 miesięcy pęcherzykowata larwa nosząca tradycyjną łacińską nazwę Cysticercus celłulosae. Mimo możliwości osiedlenia się we wszystkich prawie narządach wągry lokalizują się najczęściej w mięśniach języka, gdzie można je stwierdzić niekiedy przyżyciowo na brzusznej powierzchni języka, następnie w mięśniach żuchwy, szyi, lędźwi, łopatki, serca i przepony. Czasem można je wykryć w skąpych włóknach mięśniowych przerośniętych grubą warstwą słoniny.

W wyniku reakcji na obecność pasożyta ustrój żywiciela otacza larwę cienką łącznotkankową osłonką. Kształt i wielkość rozwiniętego wągra zależą od jego lokalizacji. W mało spoistej tkance, jak np. w mózgowiu, przybiera kształt kulisty osiągając średnicę około 10 mm, natomiast w mięśniach przybiera kształt wrzecionowaty, a rozmiary jego wahają się w granicach 5-20 mm . W odróżnieniu od wągrów T. saginatus, wągry T. solium wykazują wyraźnie większą skłonność   do  osiedlania się w przedniej części   ciała   żywiciela   pośredniego. Żywotność wągrów u świni oblicza się na kilka lat, w tuszy zaś około 40 dni. Działanie temperatury i solenia na wągry jest podobne jak na wągry tasiemca nieuzbrojonego.
Umiejętność odróżnienia tasiemca uzbrojonego od nieuzbrojonego ma ważne znaczenie ze względu na zdolność T. solium do rozwoju formy larwalnej w ustroju człowieka, co pociąga za sobą ciężkie  niejednokrotnie  konsekwencje  chorobowe.

Człowiek może zarazić się jajem inwazyjnym T. solium dwojako: na drodze egzoinwazji i autoendoinwazji. Egzoinwazja polega na spożyciu pokarmu zanieczyszczonego jajami inwazyjnymi tasiemca lub całym członem macicznym. Jeśli jest to człon czy jaja pochodzące z „własnego” tasiemca, którym człowiek jest aktualnie zarażony – możemy mówić o autoegzoinwazji. Do autoendoinwazji może dojść, jeżeli człony maciczne tasiemca dostaną się, np. przy ruchach antyperystaltycznych, do żołądka i uwolnią tam jaja inwazyjne. W obu przypadkach onkosfera uwolniona z okalających ją otoczek embrionalnych zachowuje się tak, jak u żywiciela pośredniego: przebija ścianę jelita i z dużym i małym obiegiem krwi zostaje rozrzucona po całym ustroju. Szczególnie niebezpieczne jest osiedlenie się larwy w oku i mózgu. Jaja T. solium zachowują żywotność w środowisku zewnętrznym przez ponad rok.

Inwazja postaci dojrzałych wywołuje podobne objawy co Taeniarhynchus saginatus. Natomiast inwazja larw – cysticerkoza nastręcza wiele poważnych problemów lekarskich. Jak często bywa i w innych chorobach inwazyjnych, przebieg wągrzycy człowieka i związane z tym objawy są wypadkową liczby pasożytów, stanu ich rozwoju, lokalizacji i wrażliwości osobniczej pacjenta. Znany jest szeroko przypadek rozsianej wągrzycy mięśniowej u lekkoatlety, który nie odczuwał specjalnych dolegliwości i wykazywał się wysoką sprawnością fizyczną, zdobywając medale w swoich konkurencjach. Żywe wągry nie wywołują zwykle w mięśniach  żadnych  gwałtowniejszych  odczynów.  Martwe zaś powodują wyraźny odczyn komórkowy, którego efektem może być serowacenie, zwapnienie, częściowa resorpcja lub zbliznowacenie larwy.
Poważne następstwa wiążą się w pierwszym rzędzie z wągrzycą mózgu i oka. Stępień wyróżnia 3 grupy mózgowej cysticerkozy: pierwszą obejmującą 42% chorych z inwazją pojedynczymi larwami i objawami powoli rozwijającego się guza mózgu – zmiany ogniskowe, napady epileptyczne, wzrost ciśnienia śródczaszkowego; drugą (26% chorych) z mnogą inwazją i szybko rozwijającymi się symptomami rozległego uszkodzenia mózgowia – gwałtowny wzrost ciśnienia śródczaszkowego, zaburzenia widzenia dochodzące do utraty wzroku, zaburzenia psychiczne typu organicznego; trzecią (32% chorych) z wągrami umiejscowionymi w podstawie mózgu, czemu towarzyszy przewlekłe zapalenie opon miękkich, wyściółki i wodogłowie wewnętrzne. Śmiertelność w poszczególnych grupach wynosiła odpowiednio: 24%, 33% i 67%. Przypadki wągrzycy mózgu nie pozwalają zwykle na pomyślne rokowanie.

Wykrywanie teniozy jelitowej opiera się na podobnych zasadach jak w teniarynchozie. Nie należy zapominać o omówionych powyżej różnicach budowy i zachowania się obu gatunków. Cysticerkozę u człowieka można stwierdzić metodą biopsyjną oraz rentgenoskopową, która jest bardzo dobra w przypadku zwapnienia wągrów.

Tasiemczyca wywołana przez T. solium u człowieka podlega w Polsce obowiązkowi zgłaszania służbie sanitarnej i przymusowego leczenia. Cysticerkoza świń rozpoznawana jest dość łatwo, dzięki lepszej widoczności wągrów i liczniejszej z reguły inwazji niż w przypadkach wągrzycy bydła. Tusze świń z wągrzycą są obowiązkowo likwidowane. Odpowiednie warunki higieniczne chowu świń uniemożliwiające im kontakt z odchodami ludzkimi stanowią gwarancję skutecznego zapobiegania. Zapobieganie indywidualne za rażeniu człowieka polega na zaniechaniu spożycia surowego lub półsurowego mięsa wieprzowego, przestrzeganiu zasad higieny ogólnej oraz na bezzwłocznym usunięciu pasożyta w przypadku wykrycia formy jelitowej, która grozi autoinwazją i wągrzycą,  a także niebezpiecznym rozprzestrzenieniem się tasiemca.

W celu wyeliminowania tasiemca z organizmu warto już dziś sięgnąć po sprawdzoną, skuteczna kuracje produktami: PARAPROTEX, AC ZYMES, NOPALIN. Suplementy te na zasadzie współdziałania przyczynia się do oczyszczenia organizmu z nieproszonych gości, jak również pomogą przywrócić prawidłowa równowagę w organizmie.

KURACJA OCZYSZCZAJĄCA DLA DZIECI

KURACJA OCZYSZCZAJĄCA DLA DOROSŁYCH

Dodatkowo zaleca się stosowanie suplementów witaminowo-mineralnych w celu podniesienia odporności, wzmocnienia organizmu.

• POLINESIAN NONI-naturalnie wzmacnia organizm, podnosi odporność, zapobiega chorobom infekcyjnym, pasożytom
  
• VIRAGO- podnosi odporność, wzmacnia siły obronne organizmu
• GARLIC CAPS- czosnek w kapsułce, posiada właściwości antybiotyczne, zapobiega chorobom pasożytniczym
• BEE POWER- mleczko pszczele, chroni przed infekcjami, skutecznie walczy z bakteriami, wirusami
• IMMUNAID- wzmacnia odporność, wskazany przy schorzeniach bakteryjnych, wirusowych
  
• C 500- naturalna witamina C o przedłużonym działaniu, skraca czas trwania infekcji, zapobiega nawrotom choroby
• FULL SPECTRUM- multiwitamina, pomaga zachować zdrowie i urodę, doskonałą kondycje fizyczną
• VITAL dla grup krwi- multiwitamina przeznaczona odpowiednio dla każdej z grup krwi